العالم ـ سوریه
میدل ایست نیوز، در سایه تحرکات امنیتی شتابان در شمال سوریه، بار دیگر موضوع بازنگری در توافقنامه «آدانا» (مصوب ۱۹۹۸) به صدر اولویتهای دیپلماتیک و نظامی ترکیه بازگشته است.
به گزارش الاخبار، یکی از روزنامههای نزدیک به حزب حاکم عدالت و توسعه، فاش کرد: آنکارا در صدد است با اصلاح این قرارداد، حق آزادی عمل نظامی خود در خاک سوریه را به شکلی بیسابقه افزایش دهد.
این تحرکات همزمان با تلاشهایی برای پیشبرد توافق میان مقامات انتقالی سوریه و نیروهای دموکراتیک سوریه «قسد» صورت میگیرد به گونهای که میتوان این اقدامات ترکیه را به عنوان پیامهای سیاسی خطاب به طرفهای خاص تفسیر کرد؛ بهویژه در شرایطی که نیروهای کُرد بر خروج ترکیه از مناطقی در حومه شمالی حلب و در رأس آنها «عفرین» پافشاری میکنند تا زمینهسازی لازم برای بازگشت آوارگان به آن مناطق فراهم شود.
این در حالی است که توافقنامه اصلی آدانا که در زمان حافظ اسد و تحت فشار نظامی ترکیه امضا شد، به نیروهای ترکیهای اجازه میداد تنها تا عمق ۵ کیلومتری و در برخی تفاسیر ۱۰ کیلومتری مرز سوریه برای مقابله با پکک آن هم بدون حق استقرار دائم نفوذ کنند اما اکنون آنکارا به دنبال «بازنگری جامع» در این توافق است.
این روزنامه ترکیه ای نوشت: آنکارا در مرحله جدید به دنبال گسترش دامنه توافقنامه آدانا است به طوری که شامل ایجاد مراکز لجستیک،آموزشی و عملیاتی مشترک در مناطقی شود که ترکیه آنها را در داخل خاک سوریه مناطق بحرانی توصیف میکند ضمن آنکه این مناطق در چارچوب همکاری مستقیم با مدیریت دمشق ایجاد خواهند شد.
این گزارش میافزاید: بخشی از نیروهای ترکیه پیش از این از سوریه عقبنشینی کردهاند؛ به طوری که ترکیه پنج تیپ نظامی در خاک سوریه مستقر کرده بود که دو تیپ از آنها را فراخوانده است اما همزمان، وزارت دفاع این کشور اخبار مربوط به عقبنشینی از مناطق عملیاتی موسوم «چشمه صلح» را به شدت تکذیب میکند.
تحلیلگران معتقدند طرح اصلاح توافقنامه آدانا، پیامی مستقیم به کردهای سوریه «قسد» و دولت انتقالی سوریه است تا نشان دهد آنکارا قصدی برای خروج از مناطق استراتژیک مانند عفرین ندارد.
این در حالی است که تلاشهای ترکیه برای گسترش نفوذ به سمت مناطق مرکزی سوریه، پیش از این با مخالفت صریح اسرائیل روبرو شده است تا جایی که تلآویو پایگاه هوایی در ریف حمص که ترکیه قصد تبدیل آن به یک مقر نظامی را داشت، هدف قرار داد.
منابع خبری درباره توافقنامه اصلاح شده آدانا که آنکارا در تلاش برای انعقاد آن است، تصریح کردند: نظام سابق سوریه امضای این توافقنامه را مشروط به عقب نشینی ترکیه از شمال سوریه دانسته بود اما اخبار درز کرده به بیرون نشان میهد توافق جدید به گونهای تنظیم شده است که به آنکارا اجازه میدهد در عمق خاک سوریه علیه هرگونه تهدیدی وارد عمل شود و این یک معیار کلی و منعطف است که ترکیه میتواند به صورت دائمی از آن برای تضمین حضور خود در عمق سوریه بهرهبرداری کند.
علاوه بر این، ترکیه تمایل دارد تعدادی از پایگاههای نظامی اصلی خود را به بهانه آموزش نیروهای ارتش جدید سوریه و در قالب توافقنامههای نظامی میان دو کشور حفظ کند.