گره کور تشکیل کابینه لبنان؛ بگومگوها بالا گرفت

العالم ـ لبنان

الحریری دوشنبه گذشته پس از گذشت 102 روز از ماموریتش برای تشکیل کابینه، پیشنویسی از ساختار دولت سوم خود را به کاخ ریاست جمهوری «بعبدا» برد و هفتاد دقیقه با عون بر سر این موضوع رایزنی کرد.
الحریری در هنگام ترک کاخ، این پیشنویس را «بهترین طرح ممکن» توصیف کرد و با ابراز خوشبینی و امیدواری خود به خبرنگاران گفت که فقط او و عون از این ساختار خبر دارند و نفر سومی در کار نیست.
ساختار جدید شامل سهمیه گروه ها از کرسی های وزارتی بود و هنوز در آن اسامی وزیران ذکر نشده است.
ساعتی بعد، دفتر رئیس جمهوری، بیانیه ای صادر کرد و پیشنویسی را که الحریری، آن را بهترین طرح ممکن خوانده بود، «ساختار اولیه دولت جدید» برشمرد و اعلام کرد که نخست وزیر مامور، معیارهای اساسی و دستورات رئیس جمهوری را در تشکیل کابینه رعایت نکرده است.
اینگونه شد که در رسانه ها پیچید که مثل تمامی این سه ماه و نیم، اصلی ترین گره ها چه بوده است. گره «جعجع» و «جنبلاط» که همپیمانان الحریری و عربستان هستند و به اذعان همه گروه ها از جمله «جریان ملی آزاد» حزب نزدیک به رئیس جمهوری، در طول این مدت سقف مطالبات خود را بسیار بالا برده اند.
حزب مسیحی «نیروهای لبنانی» (القوات اللبنانیه) به ریاست «سمیر جعجع» از ابتدا 5 وزیر طلب می کرد و حزب دروزی «سوسیالیست ترقی خواه» (التقدمی الاشتراکی) به رهبری «ولید جنبلاط» نیز 3 وزیر.
عون، همواره از ضرورت پایبندی به معیاری واحد برای مشارکت متوازن همه فراکسیون های پارلمان در دولت سخن گفته و پیشنهاد داده بود که به تعداد هر 4 الی 5 نماینده از تعداد کل 128 نماینده مجلس، 1 وزیر از فراکسیون ها انتخاب شود. این یعنی فراکسیون «جمهوری قدرتمند» وابسته به جعجع با 15 عضو حق دارد 3 وزیر بعلاوه کمتر از نیم سهم دیگر داشته باشد و فراکسیون «گردهمایی دمکراتیک» وابسته به جنبلاط با 8 عضو حداکثر 2 وزیر.
اما این دو فراکسیون و رهبران آنها از موضع خود به هیچ وجه کوتاه نیامده اند؛ جعجع حتی وزارت کلیدی هم طلب می کند و جنبلاط نیز تمامی سهم 3 وزیر دروزی، بدون توجه به دیگر نمایندگان این طایفه.
اعتراض شدید رئیس جمهوری به سهمیه اختصاص یافته به جعجع و جنبلاط در پیشنویس نخست وزیرش، سر خط خبرهای درز یافته از جلسه عون و الحریری در رسانه های لبنانی بود. همین باعث شد که در فضای سیاسی لبنان اختلافات بالا بگیرد.

اختلاف بر سر صلاحیت ها در قانون اساسی
«فؤاد السنیوره» ، «تمام سلام» و «نجیب میقاتی» نخست وزیران پیشین لبنان در حمایت از سعد الحریری، بیانیه مشترکی صادر کردند و با حمله به عون، او را متهم به وضع معیارهایی بی جا برای تشکیل کابینه که در متن قانون اساسی وجود ندارد، کردند.
در بیانیه سه جانبه آنها آمده است: طی هفته های گذشته برخی پیشنهادهای سیاسی که بدعتی در مفاد قانون اساسی پیرامون تشکیل دولت ها و صلاحیت های نخست وزیر و رئیس جمهوری است، شنیده بودیم، طرح هایی که همگی نقض آشکار قانون و خروج از اصول نظام دمکراتیک پارلمانی است و همه آن طرح ها با هدف تحمیل عرف های جدید به قانون اساسی است.
«الیاس بوصعب» مشاور رئیس جمهوری لبنان و از نمایندگان حزب نزدیک به او، در اظهار نظری خطاب به نخست وزیران پیشین لبنان و بیانیه آنها تصریح کرد: امیدوارم بنا بر همان قانون اساسی که از آن یاد کردید، به صلاحیت های رئیس جمهوری هم پایبند باشید و از آن چشم پوشی نکنید.
وی همچنین درباره تاخیر در تشکیل دولت گفت: رئیس جمهوری نمی تواند بیش از این ، تعلل را بپذیرد و بزودی تحرکات و گام های او را در این جهت خواهیم دید.
«ایلی الفرزلی» نایب رئیس پارلمان لبنان نیز با بیان اینکه تشکیل کابینه بدون در نظرگرفتن نتایج انتخابات، بی احترامی به قانون اساسی است، از بیانیه السنیوره، سلام و میقاتی انتقاد کرد.
«غسان حاصبانی» نماینده پارلمان لبنان و عضو حزب نیروهای لبنانی در اظهار نظری خاطرنشان کرد: ما را متهم به ایجاد مانع بر سر راه تشکیل دولت می کنند، حال آنکه ما بیشترین تنازل را جهت تولد کابینه داشته ایم و برای موفقیت رئیس جمهوری و نخست وزیر تلاش می کنیم.
«جورج عدوان» دیگر عضو ارشد حزب نیروهای لبنانی و نماینده آن در پارلمان، با بیان اینکه این حزب تا پایین ترین حد ممکن از حق خود کوتاه آمده تهدید کرد: ما بار دیگر به همان خواسته خود یعنی 5 وزیر و یک وزرات کلیدی باز خواهیم گشت.
روزنامه «الجمهوریه» لبنان نیز به نقل از دیگر منابع حزب نیروهای لبنانی نوشت: این حزب بیش از این نمی تواند از خودگذشتگی داشته باشد و هر تلاش اضافی باعث می شود که دوباره به حساب و کتاب اولیه خود و خواست 5 وزیر بازگردد.
چند روز پیش روزنامه «الاخبار» لبنان نوشته بود که «نبیه بری» رئیس پارلمان لبنان و سعد الحریری توانسته اند که جعجع را قانع کنند تا داشتن چهار کرسی وزارتی را قبول کند و از مطالبه کرسی معاونت نخست وزیری و وزارت کلیدی صرف نظر کند. جعجع هم طرحی با عنوان «آخرین تنازل» به الحریری ارائه کرده و به او گفته بود که از این به بعد تحت هر شرایطی، دیگر بیش از این کوتاه نخواهد آمد.
نتایج انتخابات نباید زیر پاگذاشته شود
«ابراهیم کنعان» نماینده پارلمان و از چهره های نزدیک به عون، ساختار ارائه شده از سوی الحریری را «جهت خالی نبودن عریضه» عنوان کرد و گفت: ما هرگونه زیر پا گذاشتن نتایج انتخابات را رد می کنیم.
الحریری هم در نشست فراکسیون «المستقبل» پاسخ کنعان و جریان ملی آزاد را داد و خاطرنشان کرد: این ساختار را خودم تنظیم کرده ام و غیر از من و رئیس جمهوری کسی دیگر نبود که بیاید تحلیل کند و نظر بدهد.
وی در ادامه با بیان اینکه هیچ کسی مهم تر از کشور و شهروندان لبنان نیستند، تاکید کرد که همه گروه های لبنانی و در راس آنها خود او برای تولد دولت، از خودگذشتگی نشان داده اند و رایزنی ها با عون ادامه خواهد داشت.
به گزارش ایرنا، از سوی دیگر «معین المرعبی» یکی از وزرای مشاور در کابینه موقت لبنان و از اعضای ارشد حزب المستقبل وابسته به سعد الحریری، «جبران باسیل» رئیس حزب جریان ملی آزاد را دارای وضعیت حاد روانی خواند و با کنایه برای او شفای عاجل مسالت کرد تا باسیل بتواند در اجرای عادلانه دمکراسی بر طبق قانون اساسی موفق باشد.
بالاگرفتن بحث و جدل های سیاسی نشان از عمق اختلاف های گروه های لبنانی در مسیر تشکیل دولت دارد. 
حال باید دید طرح این اختلاف ها، تشکیل دولت را بیش از پیش دشوارتر می کند یا اینکه این اقدام تاکتیکی گروه ها با هدف بالابردن سطح انتظارات برای گرفتن حداکثر امتیاز است.