العالم ـ اروپا
بوریس جانسون نخست وزیر انگلیس ، در مجلس عوام گفت: مایه تاسف است که اتحادیه اروپا با درخواست برای بستن مرز دو ایرلند پیمان جمعه نیک را زیر سوال برده است.
وی با اشاره به اهمیت روند صلح بین دو ایرلند افزود که لندن اطمینان حاصل میکند که مرز بین ایرلند شمالی و جمهوری ایرلند مسدود نشود.
اتحادیه اروپا پس از آنکه نتوانست درباره برنامه زمانی تحویل واکسن کرونا با شرکت داروسازی آسترازنیکا به توافق برسد، صادرات واکسن از این حوزه را محدود کرد و تصمیم گرفت که ماده مرتبط با مرز بین ایرلند شمالی و جنوبی را به منظور جلوگیری از تبدیل شدن ایرلند شمالی به یک «در پشتی» برای دسترسی انگلیس به بازار اتحادیه اروپا، فعال کند. با فعال شدن این ماده، مشهور به ماده ۱۶، اتحادیه اروپا میتواند به طور موقت در مرز بین دو ایرلند بازرسیهای گمرکی برقرار کند.
این تصمیم با اعتراض و محکومیت گسترده انگلیس، ایرلند شمالی، جمهوری ایرلند و حتی سازمان جهانی بهداشت رو برو و منجر به عقب نشینی اتحادیه اروپا شد.
مقامات اتحادیه میگویند که شرکت انگلیسی-سوئدی آسترازنیکا باید به قرارداد خود با این اتحادیه عمل کرده و ۳۰۰ میلیون واکسنی را که در ماه اوت پیش خرید شده، تحویل دهد. اما شرکت آسترازنیکا که با محدودیت تولید روبرو است میگوید برای تحویل سفارش اروپا باید از ۱۰۰ میلیون دوز فروخته شده به انگلیس کم کند که خلاف قرارداد این شرکت با انگلیس است و لندن هم زیر بار نمیرود.
این تحولات باعث کمبود ذخیره واکسن در اروپا، اختلال در اجرای طرح واکسیناسیون و فشار بر مقامات اتحادیه شده است.
دیروز «مایکل گوو» معاون نخست وزیر انگلیس تصریح کرد که اتحادیه اروپا با توسل به ماده ۱۶ پروتکل ایرلند شمالی اعتماد انگلیس را از بین برده است. او همچنین در نامهای به معاون کمیسیون اروپا خواستار احترام به این پروتکل شد و تاکید کرد که تبادل کالا بین دو ایرلند نباید دستخوش تنشهای سیاسی شود.
جانسون هم امروز با «آرلین فاستر» وزیر اول ایرلند شمالی تلفنی گفت و گو و تاکید کرد که از تمام ظرفیتهای دولت برای جلوگیری از مسدود شدن مرز دو ایرلند استفاده خواهد کرد.
این در حالیست که حزب اتحادگرای دموکراتیک ایرلند شمالی که با دولت پیشین انگلیس (ترزا می) ائتلاف کرده بود از جانسون خواسته تا از طریق بازنگری پروتکل ایرلند شمالی تبادل کالا بین ایرلند شمالی با انگلیس و حوزه شنگن را تضمین کند. وزیر امور خارجه ایرلند سایمون کاوونی هم میگوید پروتکل ایرلند شمالی مشکلات جدی دارد و باید بازنگری شود.
به گزارش ایرنا، ایرلند شمالی اصلیترین مناقشه انگلیس و اتحادیه اروپا در جریان مذاکرات برگزیت بود. دو طرف پس از ماهها مذاکره در خصوص آینده وضع این منطقه توافق کردند؛ اما تحلیل گران معتقد بودند که اثر بخشی آن چندان روشن نیست.
ایرلند شمالی پس از خروج رسمی انگلیس از اتحادیه اروپا در وضعیت ویژهای قرار گرفته است. این منطقه از یک سو در قلمرو سیاسی انگلیس و از سوی دیگر همچنان در اتحادیه گمرکی و بازار مشترک اتحادیه اروپا باقیمانده است.
اینک تصمیم کمیسیون اتحادیه اروپا برای فعال کردن ماده ۱۶ پروتکل ایرلند شمالی نشان دهنده عمق اختلافات و سوء تفاهم ریشه دار دو طرف بوده که به لطف توافق یک هزار و دویست صفحهای برگزیت رفع نشده است.