العالم - آمریکا
جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران و حملات اوکراین به پالایشگاههای روسیه، عرضه جهانی سوخت را تحت فشار قرار داده و قیمت گازوئیل در آمریکا را به رکوردی بیسابقه رسانده است؛ شرایطی که همزمان با فصل برداشت محصولات کشاورزی، هزینه تولید و حملونقل را افزایش داده و خطر گرانی مواد غذایی برای مصرفکنندگان آمریکایی را بالا برده است.
بر اساس دادههای اداره اطلاعات انرژی آمریکا، میانگین قیمت گازوئیل در این کشور طی هفته جاری به رکورد ۶.۲۹ دلار برای هر گالن رسیده که در مقایسه با ۳.۷۴ دلار در مدت مشابه سال گذشته، ۶۸ درصد افزایش نشان میدهد.
جنگ ایران و فشار بر بازار سوخت
به نوشته رویترز، اختلال در عرضه جهانی سوخت در شرایطی رخ داده که جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران، بازار انرژی را تحت تأثیر قرار داده است. همزمان حملات اوکراین به پالایشگاههای روسیه نیز بخشی از ظرفیت تولید و عرضه فرآوردههای نفتی را تحت فشار قرار داده است.
افزایش قیمت سوخت اکنون خود را در هزینههای کشاورزان آمریکایی نشان میدهد؛ کشاورزانی که در فصل برداشت برای فعالیت کمباینها، تراکتورها و کامیونهای حمل محصول به حجم زیادی گازوئیل نیاز دارند.
در شمالشرق ایالت میزوری، اَدی یودر، کشاورز ذرت، سویا و دام، در فصل برداشت دو کمباین، سه کامیون تریلی و چندین تراکتور را به کار میگیرد. او میگوید تنها یکی از کمباینهایش به ۳۰۰ گالن گازوئیل نیاز دارد و برای جبران افزایش هزینه سوخت، مجبور است هزینههای دیگر مزرعه را کاهش دهد.
در داکوتای جنوبی نیز درو پیترسون، کشاورز سویا، ذرت و دام، پیشبینی کرده است که هزینه سوخت تنها یکی از کمباینهایش در فصل برداشت به روزانه ۱۵۰۰ دلار برسد؛ رقمی که دو برابر سال گذشته است.
فشار سوخت بر حاشیه سود کشاورزان
کشاورزان آمریکایی برای ماشینآلات کشاورزی به گازوئیل خارج از جاده دسترسی دارند که مشمول مالیاتهای ایالتی و فدرال نیست، اما افزایش شدید قیمت سوخت باعث شده این تخفیف نیز نتواند فشار هزینهای را جبران کند.
وین گولارته، کشاورز کالیفرنیایی، میگوید هزینه سوخت مزرعه او نسبت به سال گذشته حدود ۴۰ درصد افزایش یافته و از حدود پنج دلار به هفت دلار برای هر گالن رسیده است.
او برای کاهش هزینهها برخی تراکتورهای بنزینی متعلق به دهه ۱۹۵۰ را دوباره وارد چرخه کار کرده و یکی از وانتهای دیزلی مزرعه را کنار گذاشته است.
بر اساس برآورد مایکل لانگمایر، اقتصاددان دانشگاه پردو، هزینه سوخت کشاورزان نسبت به سال گذشته برای هر هکتار ذرت ۱۱ دلار و برای هر هکتار سویا هفت دلار افزایش یافته است.
در همین حال، قیمت معاملات آتی ذرت، سویا و گندم از اواسط اوت افزایش قابل توجهی داشته و در اوایل سپتامبر به بالاترین سطح چند سال اخیر رسیده است، اما اقتصاددانان کشاورزی میگویند حاشیه سود کشاورزان همچنان در مقایسه با میانگین تاریخی محدود است.
نیک پالسن، اقتصاددان کشاورزی دانشگاه ایلینوی، هشدار داده است که گازوئیل بالای ۶ دلار برای هر گالن میتواند فشارهای تورمی را به سایر بخشهای اقتصاد کشاورزی منتقل کند و حتی بخشی از افزایش احتمالی سودآوری کشاورزان را تحت تأثیر قرار دهد.
گازوئیل چگونه به قیمت غذا میرسد؟
به نوشته رویترز، افزایش قیمت سوخت تنها هزینه تولید در مزرعه را بالا نمیبرد، بلکه میتواند در مراحل مختلف زنجیره تأمین مواد غذایی از برداشت محصول تا حملونقل و توزیع اثر بگذارد.
دیوید اورتگا، اقتصاددان دانشگاه ایالتی میشیگان، میگوید بخش عمده مواد غذایی آمریکا با کامیون جابهجا میشود و کامیونها نیز به گازوئیل وابسته هستند.
او معتقد است افزایش هزینه سوخت میتواند طی ماههای آینده خود را در قیمت کالاهای مصرفی نشان دهد؛ هرچند این انتقال ممکن است با تأخیر رخ دهد، زیرا برخی فروشگاهها در کوتاهمدت بخشی از هزینهها را جذب میکنند و قراردادهای حملونقل از پیش منعقدشده نیز ممکن است هنوز افزایش هزینه سوخت را منعکس نکرده باشند.
محصولاتی مانند میوه و سبزیجات، لبنیات و گوشت در معرض فشار بیشتری قرار دارند، زیرا حمل آنها به کامیونهای یخچالدار و مصرف بالای سوخت نیاز دارد.
دین کروک، تحلیلگر ارشد شرکت DAT Freight & Analytics، میگوید هزینه حمل سیب و گلابی از دره یاکیما در ایالت واشنگتن به بالاترین سطح چهار سال اخیر رسیده است؛ در حالی که فصل برداشت این محصولات هنوز به نیمه نرسیده است.
هزینه حمل محصولات کشاورزی از کالیفرنیا نیز نسبت به سال گذشته بین ۴۰ تا ۱۲۰ درصد افزایش یافته و در برخی شهرهای این ایالت قیمت گازوئیل از هشت دلار برای هر گالن عبور کرده است.
کروک هشدار داده است که افزایش هزینه سوخت میتواند فشار سنگینی بر کامیونداران مستقل وارد کند؛ گروهی که معمولاً هزینه سوخت را از جیب خود پرداخت میکنند و توان محدودی برای تحمل افزایش بیشتر هزینهها دارند.
هشدار درباره موج جدید گرانی
در حالی که تورم مواد غذایی در آمریکا نیز ادامه دارد، شاخص قیمت مصرفکننده نشان میدهد قیمت مواد غذایی در ماه اوت نسبت به سال گذشته ۲.۷ درصد افزایش یافته است.
رویترز مینویسد افزایش قیمت گازوئیل میتواند این روند را از طریق افزایش هزینههای تولید و حملونقل تشدید کند؛ بهویژه اگر قیمت بالای سوخت برای مدت طولانی ادامه داشته باشد.
در همین راستا، راجر مارشال، سناتور جمهوریخواه ایالت کانزاس، از وزارت کشاورزی آمریکا خواسته است برای کمک موقت به کشاورزان در برابر افزایش پیشبینینشده هزینه سوخت اقدام کند.
وزارت کشاورزی آمریکا نیز اعلام کرده است که موضوع قیمت بالای گازوئیل را بررسی میکند و وزیر کشاورزی این کشور وعده داده است طی هفتههای آینده جزئیات بیشتری درباره اقدامات احتمالی دولت اعلام کند.
به این ترتیب، شوک ناشی از جنگ ایران به بازار انرژی، در صورت تداوم قیمتهای بالای سوخت، میتواند از بازار نفت و گازوئیل فراتر رفته و از مسیر افزایش هزینههای کشاورزی و حملونقل، فشار بیشتری بر قیمت مواد غذایی در آمریکا وارد کند.