العالم - اختصاصی العالم
برنامه "زاویة أخری" شبکه العالم در این قسمت، با بررسی پیامدهای شکست انتخاباتی حزب جمهوریخواه آمریکا، از گسترش اختلافات درون این حزب، رقابت بر سر آینده رهبری آن و کاهش حمایت افکار عمومی آمریکا از رژیم صهیونیستی پرده برداشته است.
شکست انتخاباتی جمهوریخواهان در آمریکا، علاوه بر افزایش انتقادها از دونالد ترامپ و سیاستهای دولت او، شکافهای درون این حزب را آشکارتر کرده و پرسشهایی جدی درباره آینده رهبری آن و رقابت چهرههای نزدیک به ترامپ برای جانشینی وی برانگیخته است.
همزمان، نتایج انتخابات نگرانیهایی را در رژیم صهیونیستی درباره کاهش حمایت افکار عمومی آمریکا و تغییر مناسبات سیاسی واشنگتن و تلآویو ایجاد کرده است.
در این برنامه، با اشاره به اعتراف دونالد ترامپ درباره نقش مخالفت رأیدهندگان با جنگ، افزایش قیمت بنزین و نارضایتی از رژیم صهیونیستی در شکست جمهوریخواهان، تأکید شده است که این عوامل از مهمترین دلایل ناکامی انتخاباتی حزب حاکم بودهاند.
روزنامه واشنگتنپست به نقل از "لری هوگان" فرماندار پیشین جمهوریخواه ایالت مریلند، نتایج انتخابات را رد کامل ترامپ و سیاستهای او توصیف کرده و مسئولیت این شکست تاریخی را متوجه رئیسجمهور آمریکا دانسته است.
در مقابل، "دیوید مکاینتاش" رئیس سازمان محافظهکار "باشگاه رشد"، با یادآوری اینکه مخالفان ترامپ پیشتر نیز پایان فعالیت سیاسی او را پیشبینی کرده بودند، از جمهوریخواهان خواست برای انتخابات آینده به اصول سنتی خود بازگردند.
در همین حال، برخی تحلیلگران نسبت به تفسیر شتابزده نتایج انتخابات بهعنوان نشانه تغییر عمیق ایدئولوژیک در میان رأیدهندگان هشدار داده و عواملی مانند افزایش قیمت بنزین را در تصمیم انتخاباتی مردم مؤثر دانسته اند.
"کریستینا گریر" استاد علوم سیاسی دانشگاه "فوردهام"، معتقد است حزب جمهوریخواه در دوران رهبری ترامپ دستخوش تحولی بنیادین شده که به تقویت نفوذ طرفداران او و کنار رفتن صداهای مستقل در این حزب انجامیده است.
مشاور پیشین ترامپ در امور سیاست داخلی نیز تأکید کرده است که رئیسجمهور آمریکا با طرح موضوعاتی مانند توافقهای تجاری و تقسیم هزینههای دفاعی با متحدان ناتو، چهره سیاسی آمریکا را تغییر داده و جمهوریخواهان دیگر به شکل سابق خود در دوران جورج دبلیو بوش بازنخواهند گشت.
اختلافات درون حزب جمهوریخواه و رقابت بر سر آینده رهبری
"حسن شقیر" تحلیلگر سیاسی و راهبردی، در گفتوگو با برنامه "زاویة أخری" شبکه العالم با اشاره به تلاش ترامپ برای جایگزین کردن اصول سنتی حزب جمهوریخواه با رویکرد و دیدگاه شخصی خود و نیز تبدیل سیاست "اول آمریکا" به محور تصمیمگیریهای داخلی و خارجی این حزب برین باورست که نتایج انتخابات آمریکا نشان داد این رویکرد با مخالفت بخشهایی از افکار عمومی آمریکا، حتی در میان رأیدهندگان جمهوریخواه، روبهرو شده است.
به گفته "شقیر" اکنون در حزب جمهوریخواه دو جریان اصلی شکل گرفته است:
اول- گروهی که با رویکرد ترامپ مخالفاند و خواهان بازگشت حزب به اصول محافظهکارانه سنتی هستند.
دوم - گروهی که همچنان از سیاستهای او حمایت میکنند.
وی می افزاید "بازسازی اعتماد رأیدهندگان به جمهوریخواهان به دو عامل بستگی دارد:
1- عملکرد دموکراتها در اداره کشور و میزان موفقیت محافظهکاران سنتی در بازگرداندن حزب به اولویتهای داخلی
2- فاصله گرفتن از رویکرد ترامپ.
این تحلیلگر میهمان، همچنین هشدار می دهد که احیای جایگاه جمهوریخواهان ممکن است به چهار یا پنج سال زمان یا حتی بیشتر نیاز داشته باشد و به نحوه عملکرد دموکراتها و توانایی آنان در جلب رضایت افکار عمومی آمریکا بستگی دارد.
در ادامه برنامه، به افزایش انتقادها در داخل حزب جمهوریخواه از ترامپ و مطرح شدن رقابتهای سیاسی برای آینده این حزب اشاره شده است که بر اساس گزارشهای رسانهای، برخی چهرههای نزدیک به معاون رئیسجمهور آمریکا "جیدی ونس" به او توصیه کردهاند از رقابت ریاستجمهوری آینده کنارهگیری کرده و به مجلس سنا بازگردد یا برای فرمانداری ایالت اوهایو نامزد شود؛ توصیههایی که وی نپذیرفته است.
همچنین، "مارکو روبیو" وزیر خارجه آمریکا، با چالشهایی روبهرو شده که میتواند بر جاهطلبیهای سیاسی و احتمال نامزدی او در انتخابات ریاستجمهوری سال ۲۰۲۸ تأثیر بگذارد.
بر اساس گزارش روزنامه آمریکایی "بلومبرگ"، جنگ علیه ایران نیز به عاملی تعیینکننده در آینده سیاسی روبیو تبدیل شده است.
این گزارش همچنین به تلاش دموکراتها برای پیگیری روندهای تحقیقاتی با هدف استیضاح او، در ارتباط با جنگ علیه ایران، حملات به قایقها در منطقه کارائیب و توافق نفتی ونزوئلا اشاره کرده است.
"حسن شقیر" در تحلیل این تحولات چنین بیان می کند که "اظهارات جیدی ونس پس از شکست انتخاباتی جمهوریخواهان، مبنی بر نقش جنگ علیه ایران و پیامدهای آن در ناکامی حزب، میتواند بخشی از تلاش انتخاباتی او برای فاصله گرفتن از مسئولیت این جنگ و آمادهسازی زمینه رقابتهای آینده باشد".
به گفته وی، "ونس و روبیو هر دو در معرض پیامدهای سیاسی جنگ قرار دارند؛ چراکه مردم آمریکا آثار آن را در زندگی روزمره و اقتصاد خود احساس کردهاند".
او همچنین معتقد است که روبیو به دلیل نقش پررنگش در هدایت و توجیه جنگ علیه جمهوری اسلامی ایران، ممکن است بیش از ونس با کاهش شانس سیاسی مواجه شود.
"شقیر" تأکید می کند "بخشی از افکار عمومی آمریکا از این مسئله نگران است که یک رئیسجمهور جمهوریخواه دیگر نیز در برابر سیاستهای رژیم صهیونیستی و لابیهای حامی آن تسلیم شود".
کاهش حمایت از رژیم صهیونیستی؛ نگرانی تازه تلآویو
بخش دیگری از برنامه به پیامدهای شکست جمهوریخواهان برای رژیم صهیونیستی اختصاص داشته و در این بخش، با اشاره به افزایش انتقادها از تلآویو در میان هر دو حزب جمهوریخواه و دموکرات، تأکید شده است که تحولات انتخاباتی آمریکا تنها شکست سیاسی ترامپ نیست، بلکه نشانهای از کاهش جایگاه رژیم صهیونیستی در افکار عمومی این کشور نیز به شمار میرود.
رسانههای اسرائیلی نیز نسبت به این روند ابراز نگرانی کردهاند چنانکه شبکه پخش رژیم صهیونیستی اعلام کرده که تسلط دموکراتها بر مجلس نمایندگان آمریکا همزمان با کاهش نگاه مثبت مردم این کشور به "اسرائیل" و گسترش اختلاف دیدگاهها درباره آن در داخل حزب دموکرات بوده است؛ اختلافی که از جریانهای مختلف این حزب تا چهرههایی مانند رشیده طلیب را در بر میگیرد.
روزنامه "هاآرتص" نیز در توصیف وضعیت رژیم صهیونیستی، آن را به کشتی در حال غرق شدن تایتانیک تشبیه نموده و شبکه پخش اسرائیل همچنین اظهارات ترامپ درباره نفرت از اسرائیل را نگرانکننده دانسته و نوشته است که رسانههای این رژیم در شرایطی سرگرم سامان دادن به وضعیت خود هستند که ترامپ مسئولیت شکست انتخاباتی جمهوریخواهان را متوجه اسرائیل میکند.
"حسن شقیر" در اینباره می گوید بنیامین نتانیاهو با قرار دادن تمام سرمایه سیاسی خود در سبد جمهوریخواهان، روابط با حزب دموکرات و بخشهایی از افکار عمومی این کشور را تضعیف کرده؛ اما پیامدهای این رویکرد به دموکراتها محدود نماند و به بخشهایی از جامعه جمهوریخواه نیز گسترش یافته است.
وی چنین اضافه می کند: "اکنون در داخل رژیم صهیونیستی این نگرانی وجود دارد که شمار حامیان آن در آمریکا کاهش یافته و تنها دونالد ترامپ همچنان از این رژیم حمایت می کند.. از این رو؛ یکی از مهمترین اولویتهای آینده تلآویو، صرفنظر از اینکه نتانیاهو در قدرت باقی بماند یا فرد دیگری جایگزین او شود، بازسازی جایگاه رژیم صهیونیستی در افکار عمومی آمریکاست.
این تحلیلگر با اشاره به جنگ علیه ایران و پیامدهای آن برای مردم آمریکا، همچنین جنایتهای رژیم صهیونیستی در فلسطین، غزه، کرانه باختری و لبنان، تأکید کرده است که مجموعه این تحولات به انباشت نارضایتی و افزایش مخالفتها با اسرائیل در میان بخشهای گستردهتری از جامعه آمریکا منجر شده است.
شقیر معتقد است میان سیاستهای نتانیاهو و انتظارات واشنگتن شکاف قابلتوجهی وجود دارد و تحولات سیاسی در رژیم صهیونیستی میتواند به سمت هماهنگی و تبعیت بیشتر از خواستههای آمریکا حرکت کند؛ اقدامی که تلآویو امیدوار است از طریق آن بخشی از حمایت ازدسترفته را بازگرداند.
نشانههای گسترش مخالفت با رژیم صهیونیستی در خارج از سرزمینهای اشغالی
در بخش پایانی برنامه، به نشانههایی از تضعیف تصویر رژیم صهیونیستی در عرصه بینالمللی اشاره شده و در همین چارچوب، سخنرانی یکی از مقامهای این رژیم در حالی مورد توجه رسانهها قرار گرفته است که او بارها به صفحه نمایشگر نگاه میکرده و متن سخنان خود را از روی نوشته میخوانده؛ موضوعی که پرسشهایی درباره شیوه حضور و عملکرد رسانهای و سیاسی او برانگیخته است.
همچنین، یک فروشگاه در شهر بلفاست در ایرلند شمالی اعلام کرده که از فروش محصولات اسرائیلی خودداری میکند و با نصب تابلویی آشکار، از عرضه و فروش هرگونه کالای اسرائیلی در فروشگاه خودداری و جلوگیری کرده است.
برنامه "زاویة أخری" در جمعبندی این تحولات تأکید می کند که پیامدهای شکست انتخاباتی جمهوریخواهان و افزایش انتقادها از سیاستهای ترامپ، تنها به معادلات داخلی آمریکا محدود نمیشود، بلکه کاهش حمایت از رژیم صهیونیستی و گسترش نشانههای مخالفت با آن در عرصه بینالمللی را نیز برجسته کرده است.