العالم - عراق
یوسف مکی کناوی، استاندار نجف، اعلام کرد که خدمات حملونقل هوایی بار در فرودگاه بینالمللی نجف اشرف پس از دورهای توقف، بهزودی وارد مرحله اجرا میشود.
او همزمان از تدوین برنامهای برای افزایش درآمد و کاهش هزینههای این فرودگاه خبر داد.
کناوی در گفتوگو با خبرگزاری رسمی عراق (واع) گفت که موقعیت جغرافیایی نجف در قلب منطقه فرات میانه و عراق، مزیتهای بزرگی برای این فرودگاه ایجاد کرده است؛ مزیتهایی که به گفته او «میتوان از آنها بهره برد، بهویژه در حوزه حملونقل هوایی که مدتی متوقف بود و بهدرستی عمل نمیکرد.»
استاندار نجف توضیح داد که شرکت سرمایهگذار در این حوزه فعالیت گسترده خود را شروع کرده و انتظار میرود «طی شصت روز یا کمی بیشتر، هواپیماهای مخصوص حمل کالا بهجای هواپیماهای مسافری در فرودگاه به زمین بنشینند.»
او افزود که هدف اصلی، افزایش درآمد و کاهش هزینههاست و فرودگاه از این مسیر دو فایده اساسی میبرد: نخست افزایش ترافیک هوایی از طریق افزودن پروازهای باری به پروازهای عادی و دوم دریافت سهمی از ارزش کالاهایی که از این فرودگاه وارد میشوند.
به گفته کناوی، ورود کالا از طریق نجف «حرکت اقتصادی درون استان را نیز شکل خواهد داد»، بهویژه با توجه به پیچیدگیهای ناشی از جنگها و شرایط امنیتی. او اشاره کرد که استان نجف تمرکز خود را بر «محمولههای الکترونیکی و کالاهای با ارزش بالا و گرانبها» گذاشته است.
مجوز رسمی صادر شد؛ انبارهای سرد آماده بهرهبرداریاند
حسین عباس المهنا، معاون مدیر فرودگاه نجف، نیز در گفتوگو با واع جزئیات عملیاتی را تشریح کرد. او تأیید کرد که مدیریت فرودگاه پس از دریافت مجوز از سازمان هواپیمایی کشوری عراق، گامهای عملی برای فعالسازی حملونقل هوایی برداشته است.
به گفته او، شرکت بیکاسوس که در این حوزه تخصص دارد و با مدیریت فرودگاه قرارداد بسته، اقدامات لازم را آغاز کرده است.المهنا از آمادهسازی زیرساختهای حیاتی خبر داد و گفت انبارهای سرد و انبارهای استراتژیک اختصاصیافته به حملونقل هوایی فعال شدهاند و جلسات تفصیلی با گمرک، گذرگاههای مرزی و نهادهای ذیربط برای تسهیل جابهجایی کالا برگزار شده است.
او تأکید کرد که همه اقدامات در چارچوب قانونی انجام میشود تا نجف به یکی از فرودگاههای فعال عراق در حوزه بار هوایی تبدیل شود. نخستین هواپیمای باری نیز قرار است «طی روزهای آینده» برسد تا نجف به گذرگاه مرزی رسمی برای انتقال کالا از و به کشورهای مختلف جهان تبدیل شو
امکان افزایش مبادلات تجاری ایران و عراق
اهمیت خبر برای کشورمان ایران هم از این جهت است که همکاری هوایی ایران و عراق سابقهای طولانی دارد. در سال ۲۰۰۸ دو کشور یادداشتی امضا کردند که بر اساس آن شرکتهای ایرانی میتوانستند هفتهای هفت پرواز باری بین تهران و بغداد انجام دهند.
در سال ۲۰۱۸ نیز یک محموله ترانزیتی ۲۰ تنی به ارزش ۳۰ هزار دلار از مسکو به تبریز و سپس به عراق حمل شد؛ نشانهای از نقش ایران بهعنوان حلقه ترانزیت هوایی منطقه.
این مسیر اما در سپتامبر ۲۰۲۶ (شهریور ماه گذشته) با تحریم وزارت خزانهداری آمریکا علیه هوانوردی ایران متوقف شد.
در ۲۵ سپتامبر، فرودگاه نجف همه پروازهای مرتبط با ایران را «تا اطلاع ثانوی» تعلیق کرد؛ پیش از آن روزانه حدود ۱۸ پرواز متعلق به ۹ شرکت ایرانی انجام میشد.
این توقف دیرپا نبود و با رایزنیها، واشنگتن مجوز ویژهای داد که بر اساس آن شرکتهای ایرانی بتوانند روزانه تا ۴۰ پرواز به نجف داشته باشند. نخستین پروازها در چهارم اکتبر ۲۰۲۶ از سر گرفته شد و سفارت ایران در بغداد از دولت عراق تشکر کرد. این مجوز در مرحله اول بر جابهجایی زائران و مسافران متمرکز بود، اما فعالشدن دوباره انبارهای سرد و سامانههای گمرکی نجف، زمینه را برای گام بعدی یعنی حمل تجاری بار فراهم کرده است.
در حال حاضر بخش عمده تجارت دو کشور ایران و عراق از مرزهای زمینی انجام میشود و این مسیرها در برابر بستهشدن مرز، کندی ترخیص و ناامنی آسیبپذیرند.
فعالشدن حمل هوایی بار در نجف میتواند یک مسیر مکمل برای تنوع در زنجیره تأمین تجارت ایران با عراق باشد. فرودگاه نجف در ماههای اخیر نشان داده حتی در شرایط سخت تحریمی میتواند کانال ارتباط هوایی ایران و عراق را حفظ کند.